Home / Reisagenten / FIOD doorzoekt pand ATP in onderzoek naar oplichting

FIOD doorzoekt pand ATP in onderzoek naar oplichting

FIOD doorzoekt pand ATP in onderzoek naar oplichting

De FIOD heeft vandaag een bedrijfspand van zakenreisorganisatie ATP op Schiphol doorzocht. Dat gebeurde in een strafrechtelijk onderzoek naar onder andere oplichting en valsheid in geschrift van 2010 tot en met 2012. Het gaat vermoedelijk om miljoenen.

ATP had een contract gesloten met het ministerie van Veiligheid en Justitie (V&J) om tegen een vaste vergoeding te adviseren en bemiddelen bij boekingen van dienstreizen (vliegtickets, hotelaccommodaties en autohuur). In de overeenkomst werd opgenomen dat de agent deze diensten op de meest doelmatige en op de economisch meest voordelige mogelijkheid zou aanbieden en dat alle voordelen die de agent kon behalen, doorgegeven zou worden aan het ministerie.  Het vermoeden is dat dit niet is gebeurd.

Om hoeveel geld het gaat is onderwerp van onderzoek, maar het gaat vermoedelijk om miljoenen euro’s nadeel. Het onderzoek is gestart naar aanleiding van een aangifte door het ministerie van V&J.

Donderdag 28 april heeft het ministerie van V&J een formeel vorderingsverzoek van de officier van justitie ontvangen. Een en ander brengt met zich mee dat alle stukken – waaronder facturen – en interne mailwisselingen over de contractperioden met ATP worden gevorderd. Uit informatie van alle betrokken partijen moet blijken of ATP zich schuldig heeft gemaakt aan strafbare feiten. In het strafrechtelijk onderzoek wordt uitgezocht hoe de strafbare feiten hebben plaatsgevonden en wie hierbij betrokken zijn. Het onderzoek richt zich op twee directieleden van ATP en één manager.

Op 4 mei heeft ATPI Group – zoals ATP tegenwoordig wordt genoemd – laten weten per direct Tom de Clerck te benoemen als regional managing director voor Nederland, België en Frankrijk. Willem Starink, de huidige directeur ATPI Nederland en België, blijft werkzaam binnen ATPI, in een internationale operations en supplier relations functie, liet de reisorganisatie woensdag weten in een persverklaring.

In een reactie zegt ATP “haar volledige medewerking aan een onderzoek in relatie tot een contract met het ministerie van Justitie” te verlenen. ATP zegt hangende het onderzoek niet inhoudelijk op de zaak in te kunnen gaan. “Zodra het onderzoek is afgerond zullen we verdere informatie verschaffen,” aldus ATP.

Civiele procedure
Ondertussen loopt ook nog de civiele procedure tegen ATP. In haar vonnis van 10 juni 2015, stelde de rechter dat ATP in strijd had gehandeld met de overeenkomst. Om precies vast te stellen voor hoeveel ATP het ministerie had benadeeld, is in februari 2016 een forensisch accountant aangesteld. IFC Forensics moet onderzoeken of er verschillen zijn tussen de door ATP feitelijk betaalde inkoopprijzen en de aan het ministerie gefactureerde verkoopprijzen. Verder wil de rechtbank weten of ATP restituties die zijn ontvangen ten behoeve van het ministerie, daadwerkelijk heeft afgedragen en of er concrete aanwijzingen zijn dat ATP ‘gedurende de contractperiode ander voordeel heeft genoten’ dat ten goede van het ministerie had moeten komen. Dit onderzoek loopt nog.

Aangeklaagd wegens contractbreuk
Om het geheugen op te frissen, wat ging er ook alweer aan vooraf? ATP won het contract van het ministerie van V&J na een onderhandelingsprocedure. De aan deze procedure voorafgaande openbare Europese aanbesteding was stopgezet, omdat deze niet tot de door VenJ gewenste transparantie in de geoffreerde transactiefees had geleid. In de onderhandelingsprocedure konden inschrijvers een hernieuwde inschrijving indienen. ATP won de procedure nadat zij gemotiveerd een transactiefee van 1 eurocent bood. Binnen de daarna opgestelde overeenkomst werd afgesproken dat ATP voor het ministerie ‘de meest doelmatige en economische opties die zij in staat was te vinden, aan het ministerie diende aan te bieden’. Eventuele voordelen die ATP zou behalen door slimme inkoop, zouden terugvloeien naar het ministerie.

Tijdens de looptijd van het contract, liet het ministerie een audit uitvoeren, waarbij de prijzen van 165 tickets nader werden onderzocht. Daaruit kwam naar voren dat in 85 procent van de gevallen de aan het ministerie gefactureerde prijs niet overeenkwam met de inkoopprijs van het ticket. Vervolgens heeft het ministerie van V&J ATP in juli 2014 aangeklaagd wegens contractbreuk, waarbij zij stelde dat ATP haar in de periode tussen 1 december 2010 en 1 december 2012 stelselmatig te veel geld in rekening had gebracht voor tickets die voor het ministerie werden geboekt. In die tijdspanne boekte ATP zo’n 25.000 tickets uit naam van het ministerie voor buitenlandse dienstreizen en de repatriëring van vreemdelingen.

Oud-medewerker
Een en ander was door een oud-medewerker van ATP aan het licht gekomen. Hij heeft later onder ede verklaard dat ATP opzettelijk en via verschillende kunstgrepen V&J onwetend heeft gehouden over de ‘bovencontractuele marge’ die ATP behaalde.

Volgens de voormalige medewerker paste ATP verschillende methoden toe om extra inkomsten te generen. Een paar voorbeelden. De meeste airlines hanteren in verschillende landen hun eigen beschikbaarheid en boekingsklassen. Door de klant het hoge, Nederlandse tarief in rekening te brengen, maar met de luchtvaartmaatschappij het lage tarief uit een andere markt af te rekenen, kan de reisagent het verschil in zijn zak steken. Ook kan tussen het moment van reserveren en het moment van ticketen een aantal dagen zitten. Hierdoor kan een andere lagere boekingsklasse beschikbaar komen. De klant wordt echter voor het hogere (bevestigde) tarief belast. Bij annuleringen wordt normaal gesproken direct een refund aangevraagd, maar dit wordt door de klant wel eens vergeten. In dat laatste geval komt het ticket na 11 maanden naar boven op de zogenaamde E-trackerlijst. In deze 11 maanden is niet gereageerd door de klant, dus neemt de agent aan dat het ticket ‘vergeten’ is. De refund wordt dan alsnog ingediend, maar niet teruggegeven aan de klant.

In juli 2015 is alsnog aangifte gedaan bij het Functioneel Parket (Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst, FIOD). Op basis van een ‘redelijk vermoeden van strafbare feiten’ is de FIOD in februari 2016 gestart met het strafrechtelijk onderzoek. Een en ander heeft ertoe geleid dat er nu ook een strafrechtelijk onderzoek loopt naar de handelswijze van ATP.

Streven naar transparantie
De Rijksoverheid heeft deze zaak aanhangig gemaakt, omdat zij naar eigen zeggen streeft naar transparantie in haar uitgaven. Zij moet immers verantwoording afleggen over de besteding van gemeenschapsmiddelen. Bij het uitschrijven van een tender voor een zakenreisagent is de overheid gebonden aan het Europese aanbestedingsrecht. Dat betekent dat de overheid de opdracht moeten gunnen aan de partij met de economisch meest voordelige inschrijving. Door laag in te schrijven op aanbestedingen zijn de marges van zakenreisagenten dun. Dat betekent dat reisagenten uit het zicht van opdrachtgevers op zoek gaan naar aanvullende inkomsten. Er is geen zicht op die geldstromen en dat staat haaks op de transparantie die de overheid verlangt.

 

Manuschka
Door: | manuschka[at]zakenreis.nl
Manuschka Hundepool is hoofdredacteur en uitgever van Zakenreis.

Blijf op de hoogte, abonneer u op de Zakenreis.nl nieuwsbrief!

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.
nieuws
IATA: omzetverlies 250 mld

IATA: omzetverlies 250 mld

25/03/2020

De luchtvaart koerst door de corona-pandemie af op een omzetverlies van 250 miljard dollar, zo verwacht IATA,. Twee weken geleden raamde de brancheorganisatie de inkomstenderving voor 2020 nog op 113…

Farnborough geannuleerd

Farnborough geannuleerd

24/03/2020

De Farnborough Airshow 2020 gaat niet door in verband met de corona-pandemie. De organisatie zegt ‘met grote spijt’ het evenement, gepland voor 20 tot 24 juli nabij Londen, te hebben…

Corona-akkoord Transavia

Corona-akkoord Transavia

23/03/2020

Het grond- en cabinepersoneel van Transavia heeft ingestemd met het ‘corona-akkoord’ dat vakbond FNV met de directie heeft gesloten. Het personeel had ook weinig keus: Transavia vliegt vanaf heden noodgedwongen…