Home / Luchtvaart / Luchtvaartnota mikt op de periode na de corona-crisis

Luchtvaartnota mikt op de periode na de corona-crisis

Luchtvaartnota mikt op de periode na de corona-crisis

Minister Cora van Nieuwenhuizen heeft haar Luchtvaartnota gepresenteerd, onder de naam ‘Verantwoord vliegen naar 2050.’ De nota was bedoeld om de almaar uitdijende branche te reguleren, maar corona heeft dit ineens helemaal op zijn kop gezet.

“Het coronavirus heeft de luchtvaart hard geraakt. De meeste vliegtuigen staan aan de grond. Samen met de luchtvaartmaatschappijen en vliegvelden werkt de Rijksoverheid aan het herstel,” schrijft Van Nieuwenhuizen, de bewindsvrouw van Infrastructuur en Waterstaat, in een toelichting aan de Tweede Kamer bij Ontwerp-Luchtvaarnota 2020-2050.

Ze vervolgt: “Tot een paar maanden terug zaten we in Nederland met de luchtvaart in een totaal andere situatie. Nu zetten we alles op alles om de sector en de vele mensen die er hun boterham mee verdienen door een hele zware periode te helpen.”

De minister steekt de branche ook hart onder de riem: “Crises in het verleden hebben ons geleerd dat de luchtvaart veerkracht heeft en we over enige tijd waarschijnlijk weer graag het vliegtuig pakken voor het werk, familiebezoek of vakantie. Met de Ontwerp-Luchtvaartnota leggen we de basis voor de periode na deze crisis.”

De regering legt de nota vanaf 29 mei zes weken lang ter inzage voor om betrokkenen de kans te geven op een reactie. De minister zelf vraag aan enkele commissies nog om commentaar. Zij verwacht eind 2020 de definitieve door het kabinet vastgestelde Luchtvaartnota te kunnen presenteren.

Publieke belangen
Ervan uitgaande dat de sector zich zal herstellen van corona stelt het Ministerie vier publieke belangen centraal:
– de luchtvaart moet veilig zijn, in de lucht en aan de grond;
– Nederland dient goed verbonden te zijn met de rest van de wereld;
– er moet een ‘aantrekkelijke en gezonde’ leefomgeving bestaan;
– de luchtvaart dient duurzaam te zijn.
De Luchtvaartnota brengt volgens het kabinet ‘een balans’ aan tussen deze verschillende belangen. De nadere uitwerking van de vier punten is als volgt:

Veiligheid
1. veiligheid. Reizen per vliegtuig is een ‘hele veilige manier’ staat imn de nota. Let wel: ‘veilig’ is hier niet gerelateerd aan het tegenhouden van virussen, maar is de verkeersveiligheid. Met andere woorden: de kans dat een reiziger bij een ongeluk betrokken raakt is in de luchtvaart zeer klein. Dat moet ook zo blijven, stelt de regering. “De luchtvaart veilig houden staat voor het kabinet voorop. De Rijksoverheid zal bij grote veranderingen in de luchtvaart van tevoren een onafhankelijke integrale veiligheidsanalyse in de lucht en op de grond laten uitvoeren.”

Sleutelpositie Schiphol
2. “De sleutelpositie van Schiphol in het internationale netwerk van verbindingen via de lucht is belangrijk voor het economische succes van ons land,” aldus de nota. Het kabinet wil die ‘sleutelpositie’ en de banen behouden en de netwerkfunctie van rechtstreekse verbindingen met de rest van de wereld versterken. “Daarnaast wil het kabinet samen met betrokken partijen de internationale verbindingen over het spoor en de weg verbeteren, zodat het aantrekkelijker wordt om voor korte afstanden de trein of de bus te nemen in plaats van het vliegtuig.”

Leefomgeving
3. Het kabinet benadrukt dat ‘een belangrijk onderdeel van de nieuwe koers’ is dat er alleen ruimte voor groei voor de Nederlandse luchthavens is als de hinder voor mensen in de omgeving en de impact op het milieu ‘aantoonbaar’ afneemt. “Bij Schiphol gaat het bijvoorbeeld om het terugbrengen van het aantal nachtvluchten.

Het kabinet betrekt omwonenden en andere belanghebbenden nauw bij de ontwikkelingen van de luchthavens, en zal dat blijven doen.” Het plan is ook om in aanvulling op de wettelijk voorgeschreven geluidsberekeningen meer gebruik te maken van echte metingen. “Dit geeft de mensen in de omgeving meer duidelijkheid over de geluidsbelasting en kan de berekeningen verbeteren.”

Duurzaamheid
4. Om de klimaatdoelen te halen, moet ook de luchtvaart de uitstoot verminderen. “Het kabinet wil dat de CO2-uitstoot van vertrekkende vluchten over tien jaar ligt op het niveau van vijftien jaar geleden. In 2050 moet de uitstoot gehalveerd zijn ten opzichte van 2005 en in 2070 nul.”

Een van de grootste knelpunten in de Nederlandse luchtvaart was tot voor kort de groei. Terwijl airlines en andere bedrijven in de branche de komende jaren stevig wilden doorgroeien, kwam er uit bewonersorganisaties rond de luchthavens veel verzet. Het kabinet probeerde daarin een middenpositie in te nemen.

Door de corona-pandemie is de situatie drastisch veranderd. Sinds eind maart ligt het luchtverkeer grotendeels plat en herstel zal volgens alle stakeholders vermoedelijk vele jaren duren. Vooral het vertrouwen onder consumenten dat vliegen veilig is – hier: zonder kans op besmetting – zal terug moeten komen. Want het virus kon zich vooral dankzij de internationale luchtvaart vanaf januari in enkele maanden tijd over de hele wereld verspreiden.

Herstelde markt
In de Luchtvaartnota gaat het kabinet uit van een herstelde markt, over enkele jaren van nu, maar benadrukt daarbij dat ook dan ‘van ongeclausuleerde groei niet langer sprake kan zijn,’ wat de omstandigheden ook zijn.

“De Rijksoverheid gaat sturen via heldere randvoorwaarden voor groei vanuit publieke belangen. Dit moet bijdragen aan het onderling vertrouwen van alle belanghebbende partijen. De vraag naar capaciteit in de lucht en op de grond is de uitkomst daarvan,” zo staat in de nota. “In een optimistisch scenario is de verwachting dat het Ontwerpakkoord Duurzame luchtvaart ruimte biedt voor gematigde groei van de luchtvaart, ook na 2030.”

Het kabinet becijfert deze groei op 1 à 1,5 procent per jaar, in vliegbewegingen voor heel Nederland. Schiphol en de andere luchthavens samen kwamen vorig jaar uit op 565.000 vluchten. Voor Schiphol alleen was dat net onder het maximum afgesproken aantal van 500.000.

Dit aantal zou vanaf 2021 weer omhoog mogen, maar door corona is het perspectief radicaal veranderd. Schiphol komt mogelijk dit jaar niet eens uit op 250.000 vliegbewegingen, al is alles afhankelijk van de ontwikkelingen rond corona. Mocht er snel een vaccin komen, dan kan er snel herstel volgen.

800.000 vluchten in 2050
Het kabinet rekent in de Nota voor dat de Nederlandse luchtvaart in 2030 mag uitkomen op maximaal 650.000 vliegbewegingen en in 2050 op 800.000 in 2050.

“Dit zijn schattingen, gebaseerd op de aanname dat de klimaat-afspraken uit het Ontwerpakkoord Duurzame Luchtvaart zijn geborgd. Internationaal streeft het Rijk ernaar deze ambities verder aan te scherpen. Verder zijn deze berekeningen gevoelig voor aannames over het tempo van innovaties, de capaciteit van landingsbanen en het schoner en stiller worden van vliegtuigen,” aldus de Luchtvaartnota.

 

Lolke van der Heide
Door: | lolke[at]zakenreis.nl
Lolke van der Heide schrijft sinds 2007 voor Zakenreis over de luchtvaart en reiswereld

Blijf op de hoogte, abonneer u op de Zakenreis.nl nieuwsbrief!

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.
nieuws
CWT afgeperst: 4 mln euro

CWT afgeperst: 4 mln euro

03/08/2020

CWT heeft vorige week 414 bitcoin, een kleine vier miljoen euro, betaald aan hackers die erin waren geslaagd via gijzelsoftware de computers van het bedrijf deels uit te schakelen. Persbureau…

Knokpartij op KLM-vlucht

Knokpartij op KLM-vlucht

03/08/2020

In een vliegtuig van KLM dat afgelopen vrijdag op weg was naar Ibiza heeft zich een vechtpartij tussen passagiers voorgedaan. Aanleiding zou de weigering zijn geweest van enkele van hen…

Akkoord bij BA: lager loon

Akkoord bij BA: lager loon

01/08/2020

De piloten van British Airways hebben ingestemd met een tijdelijke loonsverlaging van twintig procent. Er vallen ook 270 gedwongen ontslagen, wel veel minder dan de directie aanvankelijk wilde. Het akkoord…

Elbers: lagere lonen moeten

Elbers: lagere lonen moeten

31/07/2020

KLM maakt de grootste crisis ooit door en moet daarom hard ingrijpen, ook in de lonen en andere arbeidsvoorwaarden. Dit zei topman Pieter Elbers vrijdag tijdens een videoconferentie met de…

KLM schrapt tot 5.000 banen

KLM schrapt tot 5.000 banen

31/07/2020

KLM heeft vrijdagochtend bekendgemaakt 4.500 tot 5.000 banen te zullen schrappen als gevolg van de coronacrisis, waarvan 1.500 gedwongen ontslagen. De airline leed in het tweede kwartaal een verlies van…