Home / Artikel / Trust Together: de redding van Air France-KLM?

Trust Together: de redding van Air France-KLM?

04/10/2016

Krijgt Air France-KLM onder Jean-Marc Janaillac weer vleugels? Begin november presenteert de in mei aangetreden nieuwe topman zijn toekomstplannen voor het geplaagde luchtvaartconcern.

Trust Together is een aanvulling op en een uitbreiding van Perform 2020. Maar dat betekent niet dat Janaillac tempo en diepte van de ingrepen ongemoeid zal laten, ook al riskeert hij met de manier waarop dat gebeurt de woede van de vakbonden of de aandeelhouders. Het is al duidelijk wat Trust Together níet wordt: een alternatief voor het lopende besparingsprogramma Perform 2020. Reden ook dat KLM haar bezuinigingen momenteel onverkort doorzet door de poot stijf te houden bij het sluiten van een cao voor het grondpersoneel, eenzijdig maatregelen af te kondigen (zoals het schrappen van een cabinelid op 40 procent van de intercontinentale vluchten) en het opzeggen van pensioenafspraken met piloten en cabinepersoneel.

Meer macht naar de concernleiding
Het is onwaarschijnlijk dat ‘Parijs’ de dochtermaatschappijen op de oude voet blijft aansturen. Onder Janaillacs voorganger De Juniac leidde de keuze voor grote zelfstandigheid bij de dochtermaatschappijen tot stagnatie, vooral omdat de top van Air France niet in staat was door het rabiate vakbondsverzet heen te breken.
Janaillac zal het zich niet kunnen veroorloven de touwtjes alleen aan de Franse kant aan te halen. Dus is de kans groot dat er opnieuw meer macht naar de concernleiding zal verdwijnen. Wie daar intern voor gaat liggen, heeft een probleem. Want Janaillac liet in zijn voorgaande leidinggevende banen, bij het Parijse metronet en Transdev, al zien dat hij niet bang is voor de harde hand: het wegsturen van managers of het saneren van onderdelen. Ook in zijn eerste weken bij Air France-KLM leek het erop dat hij in de top een schoonmaakbeurt voor ogen had. KLM en Air France zullen daarbij niet ontkomen aan verdergaande afstemming.

Zeggenschap over Transavia
Ook ligt de zeggenschap over Transavia weer op tafel. Nu nog is KLM de regisseur, met 100 procent eigendom van Transavia Nederland en 40 procent van de snelgroeiende Franse en Duitse activiteiten. Die rol kan naar Parijs verschuiven, waaraan de Nederlandse tak dan ondergeschikt wordt gemaakt. Janaillac zal daarbij wijs genoeg zijn om het management een flink Nederlands tintje te geven.
KLM heeft intern altijd volgehouden geen noodzaak te zien voor een andere opzet voor Transavia en een eerste ronde, nog onder De Juniac, werd glansrijk door de Nederlanders gewonnen. Maar Janaillac wil zowel om strategische als concernpolitieke redenen Transavia inpalmen. Zo bieden de lichtere arbeidsvoorwaarden bij Transavia een alternatief voor de verliesgevende Europese activiteiten van Air France.
Maar Transavia is ook een wapen tegen de concurrentie van prijsbrekers als easyJet, Vueling en Ryanair, gezien de opening van de Duitse Transavia-basis in München. Met nieuwe bases, voor de hand liggen Italië en het Iberisch schiereiland, kan Air France-KLM in ieder geval een deel van het Europese bestemmingsverkeer herclaimen dat de afgelopen vijftien jaar naar de budgetvliegers verdween.

Intercontinentale budgetvluchten
Air France-KLM wil niet alleen met Trans­avia het gevecht met de budget­concur­ren­tie weer in eigen handen nemen. De maatschappij overweegt ook een budgetdochter voor transatlantisch verkeer op te zetten, naast KLM en Air France. Zo ziet Air France op Parijs Orly sinds kort Norwegian Airlines tegen afbraakprijzen richting de VS vertrekken. Lufthansa bouwt sinds dit voorjaar Eurowings uit met trans­atlantisch bestemmingsverkeer, gericht op leisure reizigers met bestemmingen in de VS, Thailand, de Dominicaanse Republiek, Mauritius en Cuba. En het IJslandse Wow air probeert onder meer op Schiphol budget­passagiers naar de VS te lokken via een overstap op Keflavik.
“We zien nieuwe concurrenten in deze sector,” aldus Janaillac tijdens een speech eind september op de toerismebeurs IFTM Top Resa in Parijs. “De vraag is hoe we daarmee omgaan. We bestuderen de situatie. We werken aan een aantal hypothesen, maar op dit moment heeft geen enkel scenario
de voorkeur.”

Hogere kwaliteit en meer snelheid
Om meer onderscheid te creëren met een potentiële transatlantische prijsbreker, zullen KLM en Air France daarbij verdere stappen maken richting kwaliteitsaanbod. KLM experimenteert al met een opgewaar­deerde world business class, waarin de passagier zelf bepaalt wanneer hij wat wil nuttigen.
Air France gaat haar kwaliteitssprong die de afgelopen tijd is uitgeprobeerd in La Première en business class op vluchten naar Singapore en New York verder uitrollen, allereerst naar Tokio. De maatschappij zet de renovatie van haar Boeing 777’s door, met volgend jaar 44 vliegtuigen, waarbij in 36 toestellen de cabine wordt geüpgraded. Ook de A330’s van de maatschappij worden vanaf volgend jaar opgewaardeerd en bekijkt de airline of de indeling en inzet van de A380 vanaf 2019 kan worden aangepast. Snelheid is ook geboden, omdat de passa­giers­­aantallen met name bij Air France flink onder druk staan vanwege de terreur­aanslagen in Frankrijk en België. Janaillac houdt voor het laatste kwartaal van dit jaar rekening met een daling van 5 tot 10 procent van het aantal passagiers op de lange­afstands­vluchten van Air France. In juli en augustus nam het aantal passagiers naar Frankrijk volgens de topman 14 procent af. Vooral toeristen uit de Verenigde Staten, Japan, China en Korea laten het afweten.

De kinderjaren zijn voorbij
Trust Together moet volgens Janaillac een herstart worden voor Air France-KLM, twaalf jaar na het ontstaan van de luchtvaartreus. De kinderjaren zijn voorbij, maar of het Janaillac lukt de pubertijd over te slaan en direct de stap naar volwassenheid te nemen, hangt vooral af van de Franse vakbonden. Die denken ‘buiten het zicht van de media’ mee met de plannen. Navraag leert dat Nederlandse bonden nog niet zijn betrokken. Of die strategie succes heeft, blijft twijfelachtig.
“Trust Together? Together to the job centre,” aldus de rabiate Franse vakbond Sud Aérien. “Alweer een anglicisme om ons geleidelijk in slaap te sussen, zoals de kikker die lang­zaam wordt gekookt op een laag vuurtje. Vertrouwen waarin? Vertrouwen in wat? Hoezo vertrouwen? De ‘citroenen’ zijn het zat om te worden bedrogen en gemanipuleerd.”

Dit is een samenvatting van het artikel ‘Trust Together: de redding van Air France-KLM?’ dat is verschenen in Zakenreis #487. Het hele artikel lezen? Neem een abonnement op Zakenreis Magazine. Ontvang hét vakblad voor de Nederlandse zakenreisindustrie voor maar 35 euro per jaar (tien uitgaven).

Herman Stil
Door: Herman Stil | herman[at]zakenreis.nl
Herman Stil is economisch redacteur bij Het Parool. Hij levert regelmatig een bijdrage over luchtvaart en hospitality aan Zakenreis Magazine.

Blijf op de hoogte, abonneer u op de Zakenreis.nl nieuwsbrief!

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.
artikelen