Home / Artikel / Het vlot niet met biometrische gezichtsherkenning

Het vlot niet met biometrische gezichtsherkenning

21/01/2020

Het moest het ei van Columbus worden: biometrische gezichtsherkenning op luchthavens zoals Schiphol. Maar de praktijk blijkt veel weerbarstiger dan gedacht, en het wantrouwen over de privacy groeit. In de Verenigde Staten is de eerder geplande gezichtsscan voor eigen ingezetenen afgeblazen. Alleen in China is het een succes.

Schiphol test sinds begin 2019 gezichtsherkenning (biometrie) bij de paspoort­controle en het aan boord gaan van het vliegtuig. Een woordvoerder van Schiphol zegt dat per dag ‘enkele tientallen reizigers’ van Cathay Pacific uit Hongkong bij het inchecken wordt gevraagd of ze, op vrijwillige basis, interesse hebben om mee te doen aan de proef. Hoeveel passagiers daarop ingaan, zegt Schiphol er niet bij. Degenen die ja zeggen, moeten naar een registratiekiosk in de vertrekhal, waar ze hun paspoort, boardingcard en gezicht scannen. “Daarna gaan ze door de securitycheck. Dan volgt de paspoortcontrole door middel van gezichtsherkenning en bij de gate kunnen ze bij het boarden gebruikmaken van een apart poortje waar ze ook op basis van gezichtsherkenning toegang krijgen tot het vliegtuig,” aldus Schiphol.
De luchthaven somt de pluspunten op: “Als je in de toekomst meerdere controlepunten achter elkaar kunt passeren op basis van gezichtsherkenning levert dat een aantal voordelen op. Voor reizigers: soepeler de controlepunten passeren, waarbij ze hun paspoort en instapkaart in de tas kunnen laten. Voor operationele partijen: zij hebben eerder de beschikking over informatie die van belang is voor hun proces.” Wat de testen na een jaar hebben opgeleverd, zegt Schiphol niet. Alleen dat een einddatum voor de proef nog niet bekend is.

Seamless Flow
KLM leek vorig jaar centraal te zullen staan in de uitrol van biometrische gezichtsherkenning op Schiphol, toen nog Seamless Flow genoemd. Passagiers van KLM zouden binnen niet al te lange tijd ‘met de handen in de zakken’ door het hele proces kunnen wandelen, zei Jordie Knoppers, Customer Journey Manager op de afdeling Customer Experience van KLM toen. De introductie moest volgen op een geslaagde proef in Aruba, waar KLM drie jaar experimenteerde met een soortgelijk product onder weer een andere naam: Happy Flow.
Een jaar later lijkt KLM veel minder happy te zijn. Via een woordvoerder noemt het bedrijf biometrie nu ‘een technologie met potentie’. KLM zegt tests uit te voeren om inzicht te krijgen in hoe biometrie wel of niet te gebruiken is. Waar en wanneer dit is gebeurd of zal gebeuren geeft KLM niet aan. De woordvoerder voegt er nog wel aan toe dat de technologie ‘veelbelovend’ is.

Niet verplicht voor Amerikaanse burgers
De VS zetten afgelopen december een stap in de omgekeerde richting. De Amerikaanse regering gaf aan – voor­lopig – af te zullen zien van de mandatory gezichts­­scan voor inge­zetenen bij aankomst op de lucht­havens in eigen land.Voor buiten­landse bezoekers is de gezichts­herkenning allang verplicht. Op Amerikaanse airports zijn voor de douane aparte rijen voor buitenlanders en Amerikanen. De foreigners moeten sinds 2013 een procedure ondergaan die Office of Biometric Identity Management heet, met vingerafdrukken en een gezichtsscan.
Amerikaanse burgers hadden steeds de keus om dit wel of niet te doen en velen kozen voor het laatste. Het departement van Homeland Security (Binnenlandse Veiligheid), verantwoordelijk voor grensbewaking en immigratie, kondigde eerder in 2019 aan de verplichting alsnog uit te zullen breiden naar de eigen burgers. In de VS bestaat evenwel sinds jaar en dag een sterke lobby ter bescherming van de privacy. Deze keerde zich nu tegen de verplichte scan. Zo liet de American Civil Liberties Union in december weten hiervoor naar de rechter te zullen stappen. De lobby had succes: Homeland Security heeft de gezichtsherkenning voor Amerikanen toch weer on hold geplaatst.

Duits wantrouwen
In Europa is in Duitsland het wantrouwen tegenover biometrische gezichtsherkenning het grootst. Het ministerie van binnenlandse zaken in Berlijn heeft een plan gelanceerd om de gezichtsscan in te voeren voor het hele land, om te beginnen op 135 grote treinstations en veertien luchthavens. Maar verscheidene Duitse organisaties die de burgerrechten verdedigen, zijn fel tegen en zien het als een inbreuk op de privacy.
Schiphol onderstreept intussen dat het rei­zen met gezichts­herkenning is ont­wor­pen met privacy als leidraad, waarbij de Europese privacy­wetgeving in acht wordt genomen. “Reizigers bepalen zelf of zij deelnemen als we gezichts­herken­ning uiteindelijk uitrollen op de luchthaven,” aldus de woord­voerder. “De operationele partners hebben alleen toegang tot de infor­matie die voor hen relevant is en die ze voor de wet mo­gen verwerken. Gegevens worden versleu­teld en opgeslagen in een beveiligde omgeving.”

Biometrie is de norm in China
Niet overal wordt gezichtsherkenning als een probleem gezien. Op de spiksplinternieuwe luchthaven Beijing Daxing, die vier maanden geleden openging, is biometrie de norm. De meeste – Chinese – passagiers doen eraan mee. De airport is daarmee geen uitzondering in de Volksrepubliek. De communistische regering moedigt bedrijven en instellingen aan gezichtsherkenning door te voeren. Het kan het regime van de eenpartijstaat helpen om controle over de 1,3 miljard ingezetenen uit te voeren.

Ondanks de pogingen van de Chinese regering om haar burgers niet al te mondig te maken – veel websites en sociale media in het land zijn geblokkeerd – lukt dat niet met iedereen. Lao Dongyan, een hoogleraar in de rechten aan de Tsinghua University in Beijing, zette onlangs een kritisch stuk over facial recognition online. Hij noemde het ‘een pact met de duivel’ omdat ‘gelekte gezichtsdata’ in handen van iedereen kunnen komen. Een andere Chinese professor, aan de Zhejiang Sci-Tech University in Hangzhou, alleen bekend onder de naam Guo, schreef: ‘Als de data op straat komen te liggen, kan het de levens en bezittingen van vele burgers in gevaar brengen.’

Dit is een samenvatting van het artikel ‘Het vlot niet met biometrische gezichtsherkenning’, dat is verschenen in Zakenreis #516. Het hele artikel lezen? Neem een abonnement op Zakenreis Magazine. Ontvang hét vakblad voor de Nederlandse zakenreisindustrie voor maar 32 euro per jaar.

Lolke van der Heide
Door: Lolke van der Heide | lolke[at]zakenreis.nl
Lolke van der Heide schrijft sinds 2007 voor Zakenreis over de luchtvaart en reiswereld

Blijf op de hoogte, abonneer u op de Zakenreis.nl nieuwsbrief!

  • This field is for validation purposes and should be left unchanged.
artikelen