Home / Artikel / Elektrisch vliegtuig nog heel ver weg

Elektrisch vliegtuig nog heel ver weg

22/06/2018

De luchtvaart groeit en groeit. Goed voor airlines en de economie, maar niet voor het milieu. Tenzij er schonere vliegtuigen komen, waardoor de uitstoot van broeikasgassen minder wordt. De wetenschap tempert het optimisme: het duurt nog zeker twintig jaar voordat er elektrisch aangedreven vliegtuigen op de markt komen, zegt Joris Melkert, docent Luchtvaarttechniek aan TU Delft.

De kracht van de luchtvaarttechniek is dat er producten worden gebouwd die vele decennia mee kunnen. Dat is tegelijkertijd ook een zwakte, want fabrikanten komen slechts één keer in de tien tot vijftien jaar met een nieuw vliegtuig op de markt, waardoor vernieuwing langzaam gaat. De hoge prijs van een toestel zorgt er bovendien voor dat bij de meeste airlines de vliegtuigen heel lang in dienst blijven, oplopend tot dertig jaar.

Joris Melkert neemt zijn geboortejaar 1969 als ijkpunt. “In dat jaar vloog de Boeing 747 voor het eerst. Een modernere versie van datzelfde type toestel vliegt nog steeds, en over vijftig jaar is de 747 waarschijnlijk nog altijd in gebruik,” zegt Melkert in zijn werkkamer op TU Delft. De levensduur van vliegtuigen is op zich een positief punt vanuit duurzaamheid, het materiaal gaat zeer lang mee, zegt hij. “De negatieve impact die de luchtvaart op het milieu heeft, komt sinds jaar en dag voort uit de geluidsoverlast en de uitstoot van broeikasgassen door het gebruik van motoren, voortgedreven op kerosine.”

Melkert wijst erop dat vliegtuigen de afgelopen tientallen jaren niettemin zeer veel zuiniger zijn geworden. Daar staat tegenover dat de luchtvaart in omvang zozeer is gegroeid dat de ‘milieuwinst’ weer teniet wordt gedaan. Hij rekent voor: langjarig neemt de omvang van de luchtvaart, gerekend in passagiersaantallen, met vijf procent per twaalf maanden toe. Vliegtuigen worden een tot anderhalf procent per jaar zuiniger, gemiddeld. “Dus is er 3,5 tot 4 procent meer uitstoot per jaar. Daar kunnen we niet tegenop innoveren.”

Even zwaar bij aankomst als bij vertrek
Veel winst valt er volgens Melkert nog wél te halen uit het efficiënter omgaan met brandstof, zoals de inzet van grotere toestellen, een hogere bezettingsgraad en directere vliegroutes. Zo streven de Europese Unie en airlines al jaren naar een Single European Sky, die een veel doelmatiger gebruik van het luchtruim zal opleveren, maar luchtverkeersleiders houden dit tegen.

Elektrische vliegtuigen, die vrijwel geen uitstoot zouden hebben en veel minder geluid opleveren, kunnen de uitkomst zijn. Maar hoe groot is de kans dat er over pakweg tien jaar een wat groter passagiersvliegtuig bestaat, zeg met honderd stoelen, dat geheel op accu’s vliegt? Melkert hoeft daar niet lang over na te denken: “Die kans is nul.”

Hij legt uit waarom. “De energiedichtheid van een accu is vele malen lager dan die van fossiele brandstof. De hoeveelheid joules in één kilo kerosine is zestigmaal hoger dan die in één kilo accu’s. Bovendien wordt bij een vliegtuig gevuld met kerosine de tank onderweg steeds leger en neemt de fuel efficiency daardoor tijdens de vlucht toe. Bij accu’s is dat niet zo: het vliegtuig is bij aankomst even zwaar als bij het vertrek.”

Generatie N+2 pas vanaf 2050
De claims van fabrikanten als Wright en Airbus dat ze binnen tien jaar een groot elektrisch vliegtuig gereed kunnen hebben, vindt Melkert niet erg geloofwaardig. “Er zullen over tien jaar vast wel elektrisch voortgedreven vliegtuigen zijn. Die bestaan nu ook al. Maar het gaat dan om kleinere toestellen die ook maar een korte afstand kunnen afleggen.” Een hybride toestel behoort wel tot de mogelijkheden, denkt Melkert, een vliegtuig dat zich zowel op kerosine als elektriciteit voortbeweegt.

De wetenschapper verwacht pas in 2030 serieuze prototypes van grote elektrische vliegtuigen. “De generatie van nu noem ik N, na 2030 is het generatie N+1 en vanaf 2050 generatie N+2. Dit soort vliegtuigen is echt pas generatie N+2.”

Dit is een samenvatting van het artikel ‘Elektrisch vliegtuig nog heel ver weg’ dat is verschenen in Zakenreis #503. Het hele artikel lezen? Neem een abonnement op Zakenreis Magazine. Ontvang hét vakblad voor de Nederlandse zakenreisindustrie voor maar 32 euro per jaar.

Lolke van der Heide
Door: Lolke van der Heide | lolke[at]zakenreis.nl
Lolke van der Heide schrijft vanaf 2002 over de luchtvaart en reiswereld, voor diverse media. Sinds 2007 is hij verbonden aan Zakenreis.

Blijf op de hoogte, abonneer u op de Zakenreis.nl nieuwsbrief!

artikelen
Sneller en slimmer vliegen

Sneller en slimmer vliegen

01/08/2018

Met een serie maatregelen die thuis al beginnen, kan in Europa gemiddeld 63 minuten van de reistijd worden afgeschaafd. Dat is het resultaat van een trits onderzoeken van het Europese…